محمد رضا واليزاده معجزى
191
تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )
هستند و بايد به تكليف اهل رفتار بكنند ، بر خلاف آن مىكنند » . چون تيمور خان ديركوند از همه آنها داناتر و چارهانديشتر بود ، لذا بدون فوت وقت به سوى خانه او كه در دهستان آبستان با قيطولش سكونت داشت ، رفتند تا با صوابديد او راهى در پيش گيرند كه هم از قهر و غضب شاهزاده مصون باشند و هم دستشان از كارهاى ديوانى كوتاه نشود . بعد از گفتگو و تبادل نظر بالاخره صلاح در آن دانستند كه عجالتا آنها نيز با جمعيت خود تا زاغه به استقبال ظل السلطان بروند . انتخاب زاغه جهت ملاقات به اين علت بود كه آنجا در وسط حوزه نفوذ و قدرت اين خوانين قرار داشت و اگر شاهزاده خيال توقيف يا مجازات آنها را مىكرد ، مىتوانستند از طايفه بيرانوند و سگوند استمداد نمايند . با اين وصف مير تيمور خان كه فوق العاده هوشيار و مالانديش بود و با ژرفبينى هميشه پشت و روى كار را مىديد ، من باب احتياط و مسئوليت از خطرات احتمالى ، به رفقا گفت : « حالا كه تصميم استقبال داريد ، بهتر اين است كه از حيث عدّه و عدّه نيرومند باشيم كه ظل السلطان جرأت نكند ما را در بين راه توقيف سازد . رفقا اين راى را پسنديده و جمعا با هزار و پانصد سوار زبده مسلح به دنبال خوانين و مظفر الملك به راه افتادند و در گردنه زاغه به مركب شاهزاده رسيدند و از اسبها فرود آمدند و طبق موسوم زمان احترامات لازمه را به جا آوردند . در اينجا نكتهاى را لازم به تذكر مىداند كه ظل السلطان در تاريخ خود مىنويسد كه « همه خوانين لرستان بدون استثناء ياغى و مطيع قرب دو هزار سوار با حاجى محسن خان به اردوى او وارد شدهاند » ولى اين گفته درست نيست . بلكه - همانطور كه نوشتيم - آنها دو دسته شدند و اين دو دسته هم از قديم باهمديگر روابط حسنهاى نداشتند و اخيرا [ هر ] دو مواجه با خطر حكومت ظل السلطان شده بودند در مقام ائتلاف برآمده و اختلافات سابق را كنار گذاشته بودند و در اين موقع كه مصلحت خود را در تقرب به شاهزاده ديده بودند ، بدون اطلاع ياران همپيمان نزد مظفر الملك رفته و به اتفاق او به استقبال رفتند و در رازان به اردوى شاهزاده وارد و به وسيله مظفر الملك معرفى شدند و در همانجا با شاهزاده قول و قرارها را گذاشتند و متعهد وصول ماليات شدند و از طرف خود سند امضاء كرده ، به خزانهدار سپردند ؛ مشروط بر اينكه ظل السلطان خوانين نامبرده زير را كه اكنون شرح استقبال آنها را مىنويسم ، توقيف و اعدام سازد : 1 - اسد خان بيرانوند 2 - مير تيمور خان ديركوند 3 - سردار خان سگوند رئيس طايفه سگوند رحيم خانى و ظل السلطان هم شرايط آنها را پذيرفت . بارى اسد خان و تيمور خان و سردار خان و ساير خوانين همدست آنها در گردنه زاغه با مركب